torsdag 17. oktober 2019

Halldorf har forblitt pinseven. Men blitt ein slags ortodoks. Han har no eit sterkt gjennomslag i skandinavisk kyrkjelegheit, både i Dnk og blant frikyrkjelege. Blant unge og eldre. Underleg å observere. Han kunne ikkje fått det til om han hadde konvertert. Det må vere "heimskleg." Det er viktig for sosial, psykologisk, eksistensiell tryggleik. Kulturen og tradisjonen må få vere med. Og skjønt: Halldorf har gått frå eine ekstremitet til den andre, men ivaretek på mange vis båe tradisjonar. Så ei heilt gradvis rørsle er det dog ikkje. Vi får sjå korleis ting utviklar seg. I alle fall veldig spennande for meg å endeleg setje meg godt inn i ortodokse liturgiar og freiste å forstå både riter, symbolikk, liturgiske røter og ikkje minst teologi.

Men. Eg undrast på kva pinsevener tenker og seier. Eg meiner. About face. Når ein pinseleiar, den kanskje mest respekterte, går så til dei grader i ein annan retning enn mykje av praksisen og spiritualiteten i pinserørsla. Mange pinsevener har slutta seg til Bjärka Säby. Men dei andre? Halldorf har skrive bøker frå sitt pinsestandpunkt, om oldkyrkja etc. Men det er verkeleg rimeleg stor skilnad på pinseteologi og ortodoks teologi mtp. sakramentsyn, skapingsteologi, spiritualitet, kyrkje/politikk etc. etc. Det er nok rett, som han seier. At det er straumar som byrjar å røre seg på djupet. Som at...noko ikkje var berekraftig i den gamle pinseteologien. Den var i for stor grad eit "barn av si tid" (slik ein også kan seie om mange andre kristne tradisjonar).

I alle fall. I dag lærte eg kva som er den fyrste salmen som vi kjenner til, for den er ein del av den ortodokse liturgien til Johannes Krysostom, d. e. den guddomelege liturgi. Det er "Fos hilaron", d. e. "Glede-ljoset". Tilskrive Athenogenes, på tidleg 300-talet. Teksten seier noko om at inkarnasjonen er det sentrale i liturgiane, uttrykt framfor alt i nattverdssakramentet. Liturgien uttrykker samstundes "dramaet" frå skaping, til syndefall, til Jesu kome, hans død og grav og oppstode og den komande herlegdomen.

Inkarnasjonen, ja. Eg skal arbeide vidare med det, d. e. møtet mellom klassisk ortodoksi og moderne historieforskning.

Text

Greek

Φῶς ἱλαρὸν ἁγίας δόξης, ἀθανάτου Πατρός, οὐρανίου, ἁγίου, μάκαρος, Ἰησοῦ Χριστέ, ἐλθόντες ἐπὶ τὴν ἡλίου δύσιν, ἰδόντες φῶς ἑσπερινόν, ὑμνοῦμεν Πατέρα, Υἱόν, καὶ ἅγιον Πνεῦμα Θεόν. Ἄξιόν σε ἐν πᾶσι καιροῖς, ὑμνεῖσθαι φωναῖς αἰσίαις, Υἱὲ Θεοῦ, ζωὴν ὁ διδούς, Διὸ ὁ κόσμος σὲ δοξάζει.

English

English Lyrics - OCA
O Gladsome Light of the holy glory of the Immortal Father, heavenly, holy, blessed Jesus Christ. Now we have come to the setting of the sun and behold the light of evening. We praise God: Father, Son, and Holy Spirit. For it is right at all times to worship Thee with voices of praise, O Son of God and Giver of Life, therefore all the world glorifies Thee.

Ingen kommentarer:

Legg inn en kommentar